Ο κυρ-Παντελής (+παράγκα)

Ιανουαρίου 16, 2008 at 9:34 πμ (Ελληνικά, Πάνος Τζαβέλας)

Ναι όντως, πάει πολύς καιρός από τότε που τα είπαμε τελευταία φορά. Έχω ξαναδηλώσει όμως, ότι αυτό το blog το γουστάρω πολύ και θα το κρατήσω όρθιο, όσο περισσότερο μπορέσω.

Ούτως ή άλλως η μουσική είναι η ζωή μου, χωρίς να έχω άμεση (επαγγελματική) σχέση με αυτήν, δεν μπορώ να φανταστώ οποιαδήποτε στιγμή -καλή, κακή, αδιάφορη- να μην την έχω δέσει με κάποια μελωδία και κανα δυό στιχάκια.

Έψαχνα δύο τραγούδια να ανεβάσω σήμερα, μήπως και ρεφάρω για τον τόσο καιρό που έμεινα μακριά από αυτό το blog, όμως δεν κατάφερα να βρω και τα δύο σε μορφή mp3. Δεν πειράζει όμως, θα διευθετηθεί και αυτό άμεσα.

Για να μην μακρυγορώ λοιπόν, πρώτο κομμάτι ο κυρ-Παντελής.

Ο «έντιμος άνθρωπος» της φαντασίας του Πάνου Τζαβέλα (αν και δεν είμαι σίγουρος, αν πρόκειται για φανταστικό πρόσωπο) και εκείνος της καθημερινότητάς μας, δένονται σε ένα κομμάτι που θα μπορούσε κανείς να το χαρακτηρίσει και υπερβολικό στις εκφράσεις του.

Ο Τζαβέλας, βέβαια, τα έγραφε αυτά την εποχή που πουλούσαν. Χωρίς να αμφισβητώ σε καμία περίπτωση τις αγωνιστικές του περγαμηνές και χωρίς να παίρνω στα σοβαρά τα όσα έλεγε ο Νικόλας ο Άσιμος (ο οποίος τραγουδούσε μαζί του για κάποια χρόνια) ότι δηλαδή ο Πάνος, έβγαζε το ξύλινο πόδι του για να το θαυμάζουν οι θαμώνες του μαγαζιού του, δεν μπορώ να πιστέψω πως ένας άνθρωπος με τις ιδέες του αναλλοίωτες, την μία μέρα έγραφε τον κυρ-Παντελή και την επόμενη γινόταν ένας τέτοιος, συντασσόμενος με τους χειρότερους Παντελήδες αυτής της γης, τους οπορτουνιστές.

Εδώ μπορείτε να βρείτε το τραγούδι του Πάνου Τζαβέλα. Στίχοι, μουσική και πρώτη εκτέλεση του ίδιου.

«Έντιμε άνθρωπε κυρ-Παντελή
έχεις κατάστημα κάπου στη γη
πουλάς εμπόρευμα, βγάζεις λεφτά
πολλά λεφτά, πολλά λεφτά
Τις Κυριακές πρωί στην εκκλησιά
σταυροκοπιέσε στην παναγιά

Έντιμε άνθρωπε κυρ-Παντελή
έχεις και σύζυγο, κόρη, παιδί
μοντέρνα έπιπλα, έγχρωμη tv,
τρως τροφή πνευματική.
Μακρυά από κόμματα μην βρεις μπελά,
“Πατρίς,θρησκεία και φαμελιά”

Έντιμε άνθρωπε κυρ-Παντελή
τι κι αν πεθαίνουνε πάνω στη γη
χιλιάδες άνθρωποι, χωρίς ψωμί,
μαύροι, λευκοί ή κίτρινοι.
Ο γιός σου μοναχά να ‘ναι καλά
ν’ αφήσεις τ’ όνομα και τον παρά.

Έντιμε άνθρωπε κυρ-Παντελή
σκεύρωσες, σάπισες στο μαγαζί
τη νιότη ξόδεψες και την ορμή
για τη δραχμή, για το πετσί
δίπλα σου τ’ όνειρο, η ζωή και το φως
μα εσύ στο κουφάρι σου κλεισμένος εντός.

Ξέρεις πως δώσανε κυρ-Παντελή
άλλοι τα νιάτα τους και τη ζωή
να γίνει τ’ όνειρο φέτα ψωμί
να φας και ‘ συ κυρ-Παντελή;

Κι εσύ τι έδωσες κυρ-Παντελή;
πες μας τι έκανες σ’ αυτή τη γη;
πες μας τί άφησες κληρονομιά
που να εμπνέει τη νέα γενιά

Έντιμε άνθρωπε κυρ-Παντελή
έντρομ, άβουλε συ φασουλή
βρώμισες τ’ όνειρο και την ψυχή
άδειο πετσί χωρίς ψωμί.

Έντιμοι άνθρωποι, νέα γενιά
θάψτε τους έντιμους μες στα σπαρτά
κι αυτούς που φτιάξανε τον Παντελή
σκουλήκι άχρηστο σ’ αυτή τη γη.»

Και μιας που έπιασα τους καλλιτέχνες που με έχουν απογοητεύσει με την συνολική τους στάση, ας πάω και στον κορυφαίο της λίστας, τον Νιόνιο. Ο Διονύσης Σαββόπουλος όσο μεγάλα τραγούδια έχει γράψει, τόσο σφουγγοκωλάριος (είναι μετρήσιμο μέγεθος;) της εκάστοτε κυβέρνησης έχει γίνει. Με τις Καλομοίρες στο Ηρώδειο, με την Μπακογιάννη στην αλλαγή της χρονιάς και στην τελετή λήξης της Ολυμπιάδας, απέδειξε ότι είναι ο αγαπημένος της κάθε κυβέρνησης, που θα έχει ένα κεφάλαιο του σύγχρονου πολιτισμού μας, πιστό σκυλί δίπλα του.

Last but not least, μπορεί να παρατηρήσει κανείς και το κοινό που παρακολουθεί πλέον τον Νιόνιο από κοντά. Όποιος πήγε πέρσι να τον ακούσει στο Gazarte, θα διαπίστωσε πως η ταξική σύνθεση του κοινού του, έχει μετατραπεί από μικροαστούς και εργάτες,  σε μεγαλοαστούς που ξενέρωτα παρακολοθούν το «ξεζουμισμένο» σώου του Νιόνιου.

Σημεία των καιρών, θα μου πείτε, και άδικο δεν θα έχετε. Το ίδιο δεν συμβαίνει άλλωστε ακόμα και με τον Τζιμάκο τον Πανούση. Από πάνω να τραγουδά «Φάτε τους!» και στο πρώτο τραπέζι ο Κωστόπουλος να χειροκροτά, απόδειξη του πόσο ανώδυνοι έχουν γίνει αυτοί οι καλλιτέχνες για το κεφάλαιο!

Το τραγούδι «Παράγκα» (από το youtube δυστυχώς), έχει μουσική και στίχους του Διονύση Σαββόπουλου, ενώ και η πρώτη εκτέλεση ανήκει στον ίδιο.

«Όπου κοιτάζω να κοιτάζεις
όλη η Ελλάδα ατέλειωτη παράγκα
Παράγκα, παράγκα, παράγκα του χειμώνα
κι εσύ μιλάς σαν πτώμα
 
Ο λαός, ο λαός στα πεζοδρόμια
κουλούρια ζητάει και λαχεία
Κοπάδια, κοπάδια, κοπάδια στα υπουργεία
αιτήσεις για τη Γερμανία
 
Κυράδες, φιλάνθρωποι παπάδες
εργολαβίες, ψαλμωδίες και καντάδες
Η Ευανθούλα κλαίει πριν να κοιμηθεί
την παρθενιά της βγάζει στο σφυρί
 
Στα γήπεδα η Ελλάδα αναστενάζει
στα καφενεία μπιλιάρδο, καλαμπούρι και χαρτί
Στέκει στο περίπτερο, διαβάζει
φυλλάδες με μιάμιση δραχμή
 
Όχι, όχι, αυτό δεν είναι τραγούδι
Είν’ η τρύπια στέγη μιας παράγκας
Είν’ η γόπα που μάζεψε ένας μάγκας
κι ο χαφιές που μάς ακολουθεί» 

Εδώ και το τραγούδι του Σαββόπουλου

Μόνιμος σύνδεσμος 17 Σχόλια

Πατάω ένα κουμπί και βγαίνει μια χοντρή!/update

Οκτώβριος 15, 2007 at 2:48 μμ (Ελληνικά, Πάνος Τζαβέλας, Παραγγελιές, Της κατοχής, αυτοσχέδια)

 Με πίκρανε ο Πάνος ο Τζαβέλας, του οποίου το όνομα το είδα πριν από τις εκλογές, σε μια λίστα που είχε δημοσιεύσει ο ΣΥΡΙΖΑ, με ανθρώπους των τεχνών και των γραμμάτων που τον υποστήριζαν προεκλογικά. Παρόλα αυτά δεν του κρατάω κακία. Και ούτε πρόκειται να ακυρώσω τα τραγούδια που έμαθε στον κόσμο μέσα από το «Αντάρτικο λημέρι» του.

Πόσες φορές έχετε ακούσει την φράση «πατάω ένα κουμπί και βγαίνει μια χοντρή». Είτε από γιαγιάδες είτε από παππούδες που ζούσαν τον καιρό της κατοχής, αυτή η φράση μου έχει μείνει χαραγμένη στο μυαλό από 5-6 χρονών. Κι όμως έφτασα 21 για να μάθω τι ακριβώς σημαίνει και από που προέρχεται.

Σύμφωνα με τον elliot afanas του οποίου η γιαγιά το τραγουδούσε, ήταν αυτοσχέδιο ποιηματάκι, που φτιάχτηκε από κόσμο, που περίμενε ώρες και ώρες στα συσσίτια της κατοχής.

Έβλεπαν λοιπόν, τα παιδάκια που λιμοκτονούσαν στην κατοχή, την χοντρή κυρία του Ερυθρού Σταυρού, να τους μοιράζει φαγητό, με τους λιγότερο τυχερούς να παίρνουν ως απάντηση στο προταγμένο για ένα κομμάτι ψωμί χέρι τους, το «φαΐ τέλος» της χοντρής κυρίας και μέσα στην πίκρα τους έφτιαξαν ένα τραγουδάκι που, ο Πάνος Τζαβέλας συμπεριέλαβε αργότερα, στον δίσκο «Τραγούδια από το αντάρτικο λημέρι του Πάνου Τζαβέλα» το οποίο (λημέρι) και γνώρισε μεγάλες πιένες τα πρώτα χρόνια της μεταπολίτευσης, όταν ακόμα ο κόσμος διψούσε για πολιτικό-αντάρτικο-αντιστασιακό τραγούδι. (μεγάλη πρόταση έγραψα, ελπίζω να μην την διαβάσατε μονοκοπανιά)

Πατάω ένα κουμπί

«Πατάω ένα κουμπί
και βγαίνει μια χοντρή
και λέει στα παιδάκια
νίξ φαΐ

Θα πάω να το πω
στον Ερυθρό Σταυρό
πως είσαστέ
συνένοχες κι οι δυό

Πατάω κι άλλο ένα
και βγαίνει μια χοντρέλα
και λέει στα παιδάκια
νιξ σαρδέλα

Κι εσύ μωρή μαντάμ
που κλέβεις τα κουκιά
και κάνεις τα μαλλιά σου
περμανάντ

Μην τα ξαφρίζεις πολύ
γιατί είναι όλο ζουμί
μην ρίχνεις και νερό
δεν είναι καθαρό

Πατάω ένα κουμπί
και βγαίνει μια χοντρή
και λέει στα παιδάκια
νίξ φαΐ

Κι εσύ με τα ρολό
που κλέβεις το χυλό
και κάνεις παπουτσάκια
με φελλό

Θα πάω να το πω
στον Ερυθρό σταυρό
πως είσαστέ
συνένοχες κι οι δυό

Πατάω ένα κουμπί
και βγαίνει μια χοντρή
και λέει στα παιδάκια
νίξ ψωμί»

Κατεβάζετε από ΕΔΩ

Χωρίς τις ιστορικές γνώσεις του σ. elliot afanas, αυτό το blog δεν θα είχε ανοίξει ποτέ τις πόρτες του στο κοινό. Όσο για τον σ.Ερυθρό, ο οποίος έχει γίνει επίσημως συνομιλητής της συντακτικής ομάδας και την βοηθά ιδιαίτερα να καλύψει αδυναμίες και να παρουσιάσει όσα περισσότερα κομμάτια μπορέσει, θα του ζητήσω συγγνώμη γιατί ανακάλυψα με ιδιαίτερη λύπη, ότι δεν έχω το «Είμαστε δυο» στην εκτέλεση που ζητάει, όμως μέχρι το βράδυ θα έχει πέσει στα χέρια μου, συνεπώς και στα δικά του.

Update: Είπαμε ότι σε αυτό το blog η επιθυμία σας είναι διαταγή για εμάς. Επίσης είπαμε ότι εδώ οι δεσμεύσεις υλοποιούνται. Έτσι λοιπόν, ο σ. Ερυθρός, γίνεται ένας ακόμα ευτυχισμένος φίλος του blog αυτού, καθώς παίρνει στα χέρια του ζεστό-ζεστό το κομμάτι που ζήτησε:

Είμαστε δυό:

«Είμαστε δυο, είμαστε δυο
κι η ώρα σήμανε οχτώ
κλείσε το φως χτυπά ο φρουρός
το βράδυ θα ‘ρθουνε ξανά
Ένας μπροστά, ένας μπροστά
κι οι άλλοι πίσω ακολουθούν
με τη σιωπή κι ακολουθεί
το ίδιο τροπάρι το γνωστό

Βαράνε δυο, βαράνε τρεις
βαράνε χίλιοι δεκατρείς
πονάς εσύ, πονάω κι εγώ
μα ποιος πονάει πιο πολύ
θα ‘ρθει καιρός να μας το πει

Είμαστε δυο, είμαστε τρεις
είμαστε χίλιοι δεκατρείς
καβάλα πάμε στο καιρό
με τον καιρό, με τη βροχή
το αίμα πήζει στη πληγή
ο πόνος γίνεται καρφί

Ο εκδικητής, ο λυτρωτής
είμαστε δυο είμαστε τρεις
είμαστε χίλιοι δεκατρείς»

Μουσική, στίχοι: Μίκης Θεοδωράκης
Εκτέλεση: Αντώνης Καλογιάννης

Κατεβάζετε από ΕΔΩ

Μόνιμος σύνδεσμος 7 Σχόλια